18 listopad 2017

Most Piaskowy – najstarszy zachowany most Wrocławia

Most Piaskowy we Wrocławiu wiedzie nad południową odnogą Odry (fot. Yvonne / Flickr.com)

 

Wyglądający dość niepozornie Most Piaskowy (dawniej Sandbrücke), szczyci się pierwszeństwem w dwóch dziedzinach:

  1. jako element najstarszej wrocławskiej przeprawy przez Odrę. Tym samym ma najdłuższą tradycję i jest najstarszym, zachowanym mostem w mieście.
  2. wyróżnia się ciekawą, reprezentatywną dla epoki w której powstał, konstrukcją.

Most Piaskowy jest „kontynuacją” Mostów Młyńskich, łączącą Wyspę Piasek z lewobrzeżnym Wrocławiem. To jeden z najważniejszych elementów najstarszej wrocławskiej przeprawy. Tu krzyżowały się przebiegające przez Wrocław szlaki handlowe. To właśnie na Moście Piaskowym kanonicy regularni(augustianie), gospodarze Wyspy Piasek, pobierali od kupców myto. Od ponad 800 lat most stanowi najważniejszą drogę na Ostrów Tumski - bardzo uczęszczaną zresztą przez mieszkańców, studentów i turystów. Wielokrotne jego przebudowy zakończyły się na przełomie XIX i XX wieku, gdy najpierw stworzono stalową konstrukcję, a następnie wymieniono drewnianą nawierzchnię.

Most do niedawna był znacznie obciążony ruchem samochodowym i tramwajowym. Obecnie ruch samochodowy został tu wyraźnie ograniczony. Jest już praktycznie zarezerwowany wyłącznie dla pojazdów osobowych, chcący dojechać do prywatnej posesji lub na skróty. Natomiast ruch pieszy odbywa się bez ograniczeń. Mostem Piaskowym podążają przede wszystkim spacerowicze, pragnący dostać się na rekreacyjne bulwary nadodrzańskie, Ostrów Tumski lub do Hali Targowej. Często można na nim spotkać zakochane pary, które wyjątkowo upodobały sobie Bulwar Włostowica na Wyspie Piasek.

 

Krótka historia:

 

  • Początkowo Most Piaskowy był mostem drewnianym, wieloprzęsłowym i zwodzonym.

  • W średniowieczu – już w XII wieku pobierano myto za jego przekroczenie.

  • W 1423 roku most zawalił się pod ciężarem procesji zdążającej do katedry - znajdującej się na Ostrowie Tumskim.

  • W XV wieku most był zaopatrzony w konstrukcję obronną – wieżę bramną, wzniesioną z drewna i gliny oraz miał jedno przęsło zwodzone.

  • Podobnie było w XVI wieku, po budowie nowożytnych fortyfikacji, a także w XIX wieku. Po ich rozbiórce – przeprawę umożliwiały kolejne drewniane mosty o konstrukcji trójkątno-wieszarowej, a później trapezowo-wieszarowej.

  • Do XIX wieku Most Piaskowy był powiązany z systemem obronnym miasta.

  • Wybudowana w 1861 roku jednoprzęsłowa konstrukcja z kratownicami dźwigarów, nawiązująca do tradycyjnej formy mostów drewnianych, jest najstarszym istniejącym mostem Wrocławia.

  • Stalowy Most Piaskowy zbudowany w 1861 roku zaprojektował E. Uber. Budowę zrealizowały wrocławskie zakłady maszynowe Gustava H. Ruffera. Forma nitowanej kratownicy jest bardzo charakterystyczna – są to dwa równoległe pasy, o gęstym, podwójnym skratowaniu. Jego forma naśladuje stosowaną wówczas przy budowie mostów drewnianych konstrukcję Ithiela Towna.

  • Ponadto Most Piaskowy jest „zapożyczeniem” typowego schematu, wykorzystywanego wówczas powszechnie przy budowie wiaduktów kolejowych. Dlatego też przeprawa mostowa stanowi cenny zabytek początkowego okresu budowania mostów stalowych.

  • Wyspa Piasek, nazywana również Wyspą Piaskową, była zamieszkana już w XI wieku. A już wcześniej – mostami Młyńskimi, Piaskowym i ulicą św. Jadwigi – prowadził szlak bursztynowy łączący Morze Bałtyckie z Morzem Adriatyckim.

  • Za mostem Piaskowym w prawo odbija ścieżka do bulwaru Piotra Włosta, gdzie można podziwiać przepiękny widok na Odrę i Ostrów Tumski, a także wsiąść na statek - gondolę. Ścieżka w lewo prowadzi na rekreacyjną część wyspy Piasek.

  • W 1149 roku Piotr Włostowic ufundował klasztor dla sprowadzonych ze Ślęzy Augustianów, którym podarował teren wraz z młynem, karczmą i jatką.

Most Piaskowy na zdjęciach:

 

 

Magdalena Gryczke

przyjaznywroclaw.pl

Share

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież

Ostatnie komentarze

Partnerzy